·        Aracın viteslerini değiştirmeyi sağlar.

·        Durulduğunda aracın stop etmemesini sağlar.

Debriyaj güç aktarma organı olup sürücünün isteğine göre motor ile tekerlekler arasında irtibat kesici ve irtibat sağlayıcı bir görev yapar. Debriyaja basıldığında motor ile tekerlekler arasında irtibat kesilir, tekerlekler serbest kalır araç iniş eğiminde ise hızlanır, çıkış eğiminde ise yavaşlar, düz yolda ise belirli bir süre hızı değişmez; ancak yer çekimi, sürtünme ve rüzgâr kuvvetinden dolayı araç yavaşlamaya maruz kalır.  Debriyajdan ayak çekilmeye başlandığında motor ve tekerlekler arasında irtibat sağlandığından araç harekete geçer.

Aracın vitesleri değiştirilirken şu sıralama takip edilir;

·        Debriyaja basılır, gaz kesilir aracın vitesi değiştirilir, debriyaj yavaşça bırakılarak gaz verilir.

·        Araç kullanma davranış şekli olmayıp, sürücü hal ve hareketlerini içinde bulunduğu şartlara göre düzenler.

·        Buna göre; düz yollarda trafik yoğunluğu var ise aracı durdurma şeklimiz debriyaja basılıp fren yapma şeklinde olmalıdır. Aracın hızı fazla ise fren ile yavaşlatılıp debriyaja daha sonra basılır.

·        İniş eğimli yolarda; fren ile kontrol yapılıp debriyaja basılır. Çıkış eğimli yollarda ise debriyaja basılıp frenleme yapılır.

FRENİN GÖREVLERİ

·        Aracı yavaşlatma ve durdurma işlemlerini gerçekleştirir.

VİTESLER VE HIZ LİMİTLERİ

    Vitesler aracın gücünü, motorun devrini ve hızını ayarlar.

·        1.Vites: Minimum hız limiti 5 KM – Maksimum hız limiti 40 KM olup, 20 KM hızı aştıktan sonra ikinci (1.)  vitese geçilir.

·        2.Vites: Minimum hız limiti 10 KM – Maksimum hız limiti 60 KM olup, 40 KM hızı aştıktan sonra üçüncü (3.) vitese geçilir.

·        3.Vites: Minimum hız limiti 30 KM – Maksimum hız limiti 80 KM olup, 70 KM hıza ulaşıldığında dördüncü (4.) vitese geçilir.

·        4.Vites: Minimum hız limiti 50 KM – Maksimum hız limiti 120 KM olup, 100 KM hıza ulaşıldığında beşinci (5.) vitese geçilir.

SÜRÜŞ KURALLARI

            ŞERİT: Taşıtların güvenli olarak bir dizi halinde seyretmeleri için karayoluna çizilmiş çizgilerle belirlenmiş alanlardır; kısaca iki çizgi arasıdır.

ŞERİT İZLEME KURALLARI

Şerit bir çeşit koridordur, iki şerit arası ortalama 2.5m’dir. Araç enleri ortalama 1.5m’dir, aradaki fark ortalama 1m olup şeritler düz ise 0.5m solda, 0.5m sağda kalacak şekilde yol ortalanarak sürüş yapılır. Şerit (yol) sola virajlı ise viraj boyunca sol çizgiye yakın sürüş yapılır. Şerit (yol) sağa virajlı ise viraj boyunca sol çizgiye yakın sürüş yapılır. Bu kurala uyulmadığında araç virajı dönerken araçlardaki merkezkaç kuvvetinden dolayı savrulmaya maruz kalınır .

KESİK ÇİZGİ

            Kesikli yol çizgisi görüşü açık, düz yol kesimlerine çizilir. Bu çizgi boyunca kurallara uymak, trafikte tehlikeye düşmemek kaydıyla öndeki aracı geçmek gibi sebeplerle şerit değiştirebileceğimizi bildirir.

DEVAMLI ÇİZGİ

 (Tırmanma şeridi bulunan üç şeritli ve iki yönlü yol kesimlerinde en sağdaki şeride geçme hali hariç) Öndeki araçları geçmenin yasak olduğu kavşak, tepe üstü, dönemeç, yaya geçidi, köprü, tünel, gibi yerlerin yaklaşımında çizildiği için şerit değiştirilemez, çizgi boyunca hiçbir sebeple sol şeride geçilmez.

KESİK VE DEVAMLI ÇİZGİ YANYANA İSE

Bu çizgi boyunca araçlara en yakın olan çizginin anlamına göre hareket edilir. Kesikli çizgiye yakın olan araç şerit değiştirebilir, düz çizgiye yakın olan araç şerit değiştiremez.

PARALEL DEVAMLI ÇİZGİ

Bu çizgi taşıt yolunun bölünmüş yol durumuna getiren ayırıcı (refüj ) anlamındadır. Bu çizgiler boyunca karşı yönden gelen trafik için ayrılmış yol bölümüne girilmez.

OKLU ÇİZGİLER

            Gidişe ayrılmış çok şeritli yollarda sürücülerin yapmak zorunda oldukları hareketleri göstermek maksadıyla taşıt yoluna yazılan yazılar ve çizilen işaretlerdir. Özellikle kavşak yaklaşımlarında, gidilecek yöne göre uygun şeride girilmesi gerektiğini hatırlatır.

SİNYALLER VE KULLANIMI

SOL SİNYAL:

Sol sinyalin dört anlamı vardır;

·        Yola çıkış yaparken,

·        Sola dönüş yapacak olan sürücü şehir içinde 30m önceden şehir dışında 150m önceden dönüş yapacağı şeride girer ve dönüşünü şeridini terk etmeden tamamlar.

·        Öndeki araç sollanıp geçilecekse şerit çizgileri kesik ise sol geriyi görme aynasında sol şerit ve iki yönlü yollarda ileriden gelen araç yok ise solama gerçekleştirilir.

·        Sola şerit değiştirmelerde de solama kuralları geçerli olmak kaydıyla şerit değiştirilir. (sol sinyal kullanılır)

SAĞ SİNYAL:

Sağ sinyalin dört anlamı vardır;

·        Yolun sağında uygun bir yerde durulacaksa,

·        Sağa dönüş yapılacaksa,

·        Sağa doğru şerit değiştirilecekse,

·        Sollanan aracın tekrar önündeki şeride girilecekse yukarıda bahsettiğimiz kurallara uygun olarak kullanılır.

SÜRÜCÜLER İÇİN TEMEL BİLGİLER

1-) Takip Mesafesi kuralı hızımızın yarısı kadar metredir.

2-) Duruş mesafesi öndeki aracın arka lastiklerini görecek mesafedir.

3-) Sola dönüşler geniş kavisli, sağa dönüşler dar kavislidir.

4-) Otomobiller için hız kuralı:

·        Şehir içi 50 km hız

·        Şehir dışı 90 km hız

·        Otoyol 120 km hız

5-) Geçiş üstünlüğü sıralaması:

·        Ambulans

·        İtfaiye

·        Polis

·        Koruyan ve korunan araçlar ve diğerleri

6-) Geçiş hakkı, taşı, araç ve yayaların yolu kullanmadaki öncelikleridir.

 

7-) Trafik Düzenlenmesi Önceliği

·        Trafik Polisi (zabıtası)

·        Trafik İşareti

·        Trafik Levhaları

·        Yer İşaretleri

8-) Sollama Kuralları:

·        Sinyal Vermek

·        Sol aynamız ile kendisini sollayan var mı bakmak

·        Karşı istikametten gelen aracın hızına ve uzaklığına bakmak

·        Sollama yasağına dikkat etmek

·        Tüm şartlar uygunsa sollama yapmak

9-) Sollamada Dikkat Edilecek Hususlar:

·        Viraj, tepe noktalar, tünel, köprü, ışık yaklaşımı, kavşak yaklaşımları,
yaya-okul geçitleri yaklaşımlarına yaklaşırken hız ve sollama yapılmaz.

·        Sol şerit devamlı kullanılmaz sadece sollamalar içindir

·        Sağdan sollama yapılmaz

·        Şerit değiştirmede şehir içi 30m kala, şehir dışı 150m kala hız düşürülür,
uygun şeride geçilir ve sinyal verilip dönüş yapılır.

10-) Sollama Bitim Kuralı, arka görüş aynasından (dikiz) sollanılan araç
görülene kadar düz gidilip aynadan görüldükten sonra sağ sinyalle önüne geçilmeli.

 

11-) Geçiş Hakları (aksine bir levha yoksa)

·        Büyük araç küçük araca yol verir

·        Motorsuz araç motorlu araca yol verir

·        İnen araç çıkan araca yol verir

·        Soldaki araç sağdaki araca yol verir (Kontrolsüz kavşak)

·        Dönel kavşakta kavşak içindeki araca diğer araçlar yol vermeli.

PARK ÖZELLİKLERİ

SAĞ GERİYE PARALEL PARK

            Sağ geriye paralel park yapacak sürücü arkasına gireceği araca aynaları yan yana olacak şekilde paralel durur. Aracın vitesi geriye alınır, aracımızın sağ aynası yanına durduğumuz aracın iki kapı ayrım çizgisine gelinceye kadar geriye gelinir. Aracın arkasını sağa vermek için direksiyon tam sağa çevirilir. Aracımızın sağ aynası, arkasına gireceğimiz aracın stop lambası ile aynı hizaya gelinceye kadar geri gidilir. Sonra direksiyon tam sola çevirilir; sağ geriyi görme aynasından kaldırım izlenerek, kaldırıma paralel olacak şekilde yanaşılır.

NOT: Bu ayarları yaparken kaldırımın eğriliği ve arkasına gireceğimiz aracın kaldırıma uzaklığı yâda yakınlığı az da olsa ölçülerimizi bozabilir, bu gibi durumlarda sürücü direksiyonda küçük ayarlarla parkını düzgün hale getirilebilir. Sol geriye park’ta bu ölçülerin tam tersi yapılır.

SAĞ İLERİ DİKİNE PARK

            Sağ ileri dikine park yapacak sürücü yolun gidişe ayrılan kısmının solunda olur. Yanına gireceği aracın gireceği taraftaki stop lambası ile sağ geriyi görme aynası aynı hizaya geldiğinde direksiyon sağa doğru çevrilerek parka yanaşılır. Gittikçe kaldırım kapandığından yanına paralel durduğumuz araçların aynaları ile aracımızın yan yana gelecek şekilde park tamamlanır. Çıkışta ise aracın arkasını sağa vereceksek; solumuzdaki aracın stop lambasına sol geriyi görme aynası isabet ettikten sonra direksiyon sağa çevirilir Aracın arkası sola verilecekse; sağımızdaki aracın stop lambasına sağ geriyi görme aynası isabet ettikten sonra direksiyon sola çevrilir. Sol ileri dikine park bu ölçülerin tam tersidir.

SAĞ GERİYE DİKİNE PARK

            Sağ geriye dikine park yapacak sürücü geri geri gireceği araçların arasına sanki ileri girecekmiş gibi yaklaşır. Direksiyonunu tam sola çevirir ve ileri doğru gider, daha sonra direksiyonunu sağ yaparak sağ ve sol geriyi görme aynalarından her iki yöndeki aracı kontrol ederek onlara paralel olacak şekilde geriye doğru gelir. Aynaları aynı hizaya gelince parkını tamamlamış olur. Sol geriye park bu ölçülerin tam tersidir.

İLERİ SÜRÜCÜLÜK NEDİR?

        “Motorlu Araç Kullanımı” çoğumuzun günlük olarak yaptığı aktiviteler arasında en tehlikelilerinden biri olmasına rağmen, hakkında en az bilgi ve beceriye sahip olduğumuz konudur.

        Tüm dünyada olduğu gibi, ülkemizde de sürücü kursları trafik kurallarını, araçların temel fonksiyonlarını ve bir yerden başka bir yere gidebilmeyi öğretir. Ancak, bu arada acil bir durumdan nasıl kurtulunacağını ve bu duruma düşmemek için gerekli önlemleri öğretmez. Bu yüzden ülkemizde araç kullanma ile ilgili bilgiler kulaktan dolma ve çoğunlukla yanlıştır.

       Günümüzün acımasız trafik ortamında ise eksik ve yanlış bilgi ile yola çıkan sürücünün şansı çok azdır.

       Bu bağlamda vermiş olduğumuz direksiyon eğitim programlarıyla kursiyerlere otomobili daha iyi kullanma ve tehlikeleri önceden görme gibi konularda gerekli beceriler kazandırılmakta ve trafikteki can güvenliklerine önemli katkılar sağlanmaktadır.

NEDEN İLERİ SÜRÜCÜLÜK EĞİTİMİ?

     Can güvenliği sağlamak için:

·        Dünyanın en tehlikeli trafik ortamı ülkemizdedir.

·        Ülkemizdeki trafik kazalarının %95’i sürücülerimizin bilgi ve beceri eksikliğinden kaynaklanmaktadır.

·        Trafik, hayatımızın büyük bir kısmını geçirmek zorunda olduğumuz, çok paydaşlı, son derece tehlikeli bir ortaklıktır.

Maliyetleri azaltmak için:

·        Azalan kaza riskleri ve araç onarım masrafları.

·        Azalan işçilik kaybı.

·        Azalan yakıt gideri.

·        Azalan araç bakım gideri.

·        Azalan araç sigorta bedelleri.

En güncel bir toplumsal sorunun çözümüne katkıda bulunmak için:

·        İyi bir direksiyon eğitimi

·        Otomobil kullanımı ile ilgili bilgi ve beceri kazanma

·        Tehlikeyi önceden görerek tanımlayabilme

·        Güvenli sürüş tekniklerini öğrenme

Gibi SÜRÜCÜ GELİŞTİRME PROGRAMLARI’NI bizden öğrenebilirsiniz.

SÜRÜCÜLER İÇİN FAYDALI BİLGİLER

·        İyi bir sürüş ve frenleme için lastiklerin dış yüzeyini ve stepne dahil tüm lastiklerin havasını mutlaka kontrol edin. Kötü bir lastik her zaman kaza sebebi olabilir. Ayrıca kabak lastikler, özellikle yağışlı havalarda direksiyon hâkimiyetini tamamen sürücünün elinden alabilir. Kabak lastikleri değiştirin.

·         Lastikleri iki ön veya iki arka şeklinde değiştirin. Her iki lastiğin de aynı desende olmasına dikkat edin. Unutmayın ki Lastik dış derinliklerinde eşit olmayan aşınma oluşması yani, lastiklerden birisinin ötekisine nazaran daha fazla ve normal olmayan biçimde yıpranması ön düzen sisteminde bir arıza olduğunun habercisidir.

·        Fren hidrolik yağının seviyesindeki azalma bir arızanın habercisi olarak kabul edilmelidir. Fren pedalına basıldığında pedal önce bir yerde durup daha sonra bir gevşeme hissediliyorsa ciddi bir sorun var demektir. Fren pedalına basılınca bir yaylanma hissediliyorsa sistemde hava vardır. Hemen servise gidin.

·        ABS fren sistemi, virajlarda ıslak yüzeylerde çakıl ve benzeri malzemeli yollarda daha iyi yol tutuşu sağlamaz. Yağdan fazla hızla virajlara girerken yol platformunda kalmanıza yardım etmez. ABS'nin ıslak yol yüzeyinde önünüzdeki aracı yakın takip ederken ortaya çıkan bir frenleme durumunda size bir yararı olmayacaktır.

·        Emniyet kemerinin taşıtınızın orta direklerinde bulunan ayarlı tutucularından boyunuza göre ayarlayın. Emniyet kemeri kesinlikle boyun bölgenizin üzerinde olmasın. Bu tip kullanım kaza sırasında boğulmanıza sebep olabilir.

·        Kış aylarıyla birlikte araçlarda elektrik sarfiyatı artar. Bu yüzden ilk olarak elektrik marş ve şarj dinamolarının kontrol ikinci olarak da akülerin bakımını yaptırın. Akü çok yoruluyorsa akü suyunu, suyundaki asit oranını ve kutup başlarını kontrol edin. Kutup başlarını gres yağı, bulunamıyorsa vazelin yağı ile silinin.

·        Yakıt filtresini ve karbüratörü kontrolden geçirin. Yakıt filtresinin içine kaçacak suyun donması, aracın çalışmasını zorlaştırır. Karbüratörün içine kir ve tortuların girmezsi de yakıt sarfiyatını arttıracağı gibi aracınızın istenilen düzende çalışmasını engeller.

·        Kışa giriş bakımına radyatöre antifriz koymakla başlayabilirsiniz. Sürücü olarak işlemi kendiniz yapabilseniz de yetkili bir servisin yardımına başvurmanızda faydalar olduğunu da unutmayın.